Những công trình mang tên bác sĩ Yersin đẹp nhất Đà Lạt

Theo nhịp bước của thời gian, tháng 6 lại về trên thành phố cao nguyên Đà Lạt với những cơn mưa rào chợt đến chợt đi, nắng mong manh pha lẩn trong cái se lạnh giữa một chiều mưa phố núi. Dù đã khoác trên mình những màu áo mới, mang những gương mặt mới  sau 124 năm hình thành và phát triển, nhưng Đà Lạt vẫn luôn giữ lại cho mình một dấu ấn rất riêng nhẹ nhàng, lãng mạn và đậm chất thơ như cái thuở bác sĩ Alexandre Yersin tìm ra thành phố này…

Tháng 6 về Đà Lạt nhớ bác sĩ Alexandre Yersin

Bác sĩ Alexandre Yersin

Bác sĩ Alexandre Yersin - người tìm ra Đà Lạt

Nhà bác học Alexandre John - Emile Yersin sinh ngày 22/9/1863 tại Thụy Sỹ, ông được biết đến là một bác sĩ nổi tiếng thế giới với những công trình nghiên cứu y khoa và các thành tựu y học đem lại lợi ích to lớn cho loài người. Ngoài ra ông còn được biết đến như một nhà thám hiểm với sở thích phiêu lưu, say mê du lịch và khám phá những vùng đất mới. Năm 1889 trong chuyến hành trình dài ngày với cương vị là bác sĩ trên một con tàu vận tải đã đưa ông đến Việt Nam và bén duyên với mảnh đất này.

Trở lại Đông Dương trong thời kỳ từ cuối thế kỷ XIX, nhu cầu xây dựng một nơi nghỉ dưỡng cho sĩ quan và binh lính Pháp là rất cấp thiết. Chính vì thế theo yêu cầu của Toàn quyền Đông Dương, bác sĩ Alexandre Yersin đã tiến hành thám hiểm Tây Nguyên. Và thời khắc 3h chiều ngày 21/6/1893 lịch sử của vùng đất này bước sang một trang mới  khi bác sĩ Alexandre Yersin đặt chân lên cao nguyên Lang Biang - đánh dấu sự ra đời của thành phố Đà Lạt sau này.

Trong hồi ký của mình bác sĩ Alexandre Yersin từng viết, “3 giờ 30, cao nguyên rộng lớn trơ trụi lồi lõm”, “vừa ra khỏi rừng thông, ấn tượng của tôi thật sâu sắc khi đứng trước một vùng cao nguyên mênh mông hoang vắng và trơ trụi, gợi nhớ lại cảnh biển động vì 1 đợt sóng khổng lồ màu xanh dâng lên. Núi Lang Bian sừng sững ở chân trời phía Tây Bắc cao nguyên làm tăng thêm vẻ đẹp của cảnh quan và tạo nên một hậu cảnh tuyệt mỹ. Tôi đi ngang qua cao nguyên để đến làng Thượng Đăng Kia nằm trên bờ sông Đạ Đờng và ngay dưới chân núi Lang Biang cao 2100m chế ngự cả cao nguyên”.

Sau cuộc thám hiểm, ngày 19 tháng 7 năm 1897 bác sĩ Alexandre Yersin đã gửi thư cho Toàn quyền Đông Dương Paul Doumer chỉ định LangBian là địa điểm tối ưu và đề xuất chọn cao nguyên Lâm Viên làm nơi nghỉ dưỡng. Vì đây là vùng đất đáp ứng được những điều kiện cần thiết do Toàn quyền Paul Doumer đưa ra về: “Độ cao tối thiểu 1.200 m so với mặt nước biển, có nguồn nước dồi dào, có đất đai trồng trọt được, khả năng thiết lập đường giao thông dễ dàng”.  

Kết quả sau chuyến khảo sát của toàn quyền  Paul Doumer và bác sĩ Yersin vào tháng 4/ 1899 trên cao nguyên Lang Biang, Toàn quyền Doumer đã cử một phái đoàn lên cao nguyên với nhiệm vụ làm đường từ Phan Rang lên Dankia.

Ngày 1.11.1899, Toàn quyền Paul Doumer đã ký một văn kiện quan trọng: “Nay thành lập ở Trung Kỳ một khu hành chính được gọi tên là tỉnh Đồng Nai Thượng và bao gồm lưu vực phía trên của sông Đồng Nai, được giới hạn bởi biên giới của Nam Kỳ và của Lào. Toà công sứ của tỉnh trưởng tỉnh Đồng Nai Thượng được đặt tại Djiring, và hai trạm hành  được thiết lập tại Tánh Linh và trên cao nguyên Lang Biang".

Nghị định ngày 1.11.1899 có thể được xem là văn kiện chính thức về việc thành lập trạm điều dưỡng trên cao nguyên Lang Biang tạo 1 tiền đề pháp lý cho sự phát triển của thành phố Đà Lạt sau này.

Với mục đích biến từ 1 vùng rừng núi hoang vu thành nơi nghỉ dưỡng cho người Pháp theo kiểu cách châu Âu, năm 1906 Toàn quyền Đông Dương ra quyết định thành lập tỉnh LangBiang. Kể từ đây thành phố được các kiến trúc sư tô điểm cho những khuôn mặt mới với những đường nét khác nhau

124 năm đã trôi qua, Đà Lạt hôm nay đã trở thành một trung tâm nghỉ dưỡng lý tưởng, một địa điểm tham quan nổi tiếng, một tiểu Pari thu nhỏ với thiên nhiên ôn hòa và rất nhiều danh lam thắng cảnh nổi tiếng. Và bác sĩ Alexandre Yersin với cuộc sống bình dị, tấm lòng nhân ái đã dành cả cuộc đời để gắn bó với quê hương thứ 2 của mình – Việt Nam. Ngày nay tên của ông được đặt cho trường học, đường phố và công viên như một sự tri ân dành cho vị  "Bác sĩ Alexandre Yersin - người công dân danh dự Việt Nam".

Trong chuyến du lịch Đà Lạt tháng 6 này, mời bạn cùng đi thăm những địa danh gắn liền với tên tuổi của ông.

Các địa danh gắn liền với tên tuổi của Bác sĩ Alexandre Yersin

Trường Cao đẳng Sư phạm Đà Lạt

Nhắc đến công trình kiến trúc độc đáo của thành phố này không thể không nhắc đến trường Lycée Yersin nay là  Trường Cao đẳng Sư phạm Đà Lạt. Ngôi trường được thiết kế và chỉ đạo xây dựng bởi kiến trúc sư Moncet  từ năm 1927.

Là ngôi trường được người Pháp thành lập dành cho con em người Pháp và một số gia đình người Việt giàu có, tên gọi đầu tiên của trường là Petit Lycée Dalat, năm 1932 đổi tên thành Grand Lycée de Dalat. Năm 1935 trường được mang tên Lycée Yersin để tưởng nhớ tới bác sĩ Alexandre Yersin.

Với lối kiến trúc mới lạ, tòa nhà chính được xây dựng theo hình vòng cung ôm lấy một khoảng sân rộng, điểm nhấn của công trình là tòa tháp chuông lợp cao  54m mang đậm dấu ấn cổ kính châu Âu kết hợp với kiến trúc bản địa đặc biệt là dáng dấp đường nét kiến trúc Thụy sỹ - quê hương của bác sĩ Alexandre Yersin.

Toàn cảnh Trường Cao đẳng Sư phạm Đà Lạt

Trường Cao đẳng Sư phạm Đà Lạt. Ảnh: Shutterstock

Đường Yersin

Đường Yersin dài 2,6 km, thưở ban đầu đường mang tên toàn quyền Albert Sarraut. Năm 1953 đổi tên thành đường Thống Nhất. Và kể từ năm 1993 nhân kỷ niệm 100 năm Đà Lạt hình thành và phát triển đường được mang tên Yersin. Cũng mang ý nghĩa như rất nhiều con đường được đặt tên ông trên đất nước Việt Nam, đường Yersin  tại Đà Lạt là sự trân trọng của thế hệ hôm nay và mai sau đối một nhân vật đặc biệt – người đã có công tìm ra thành phố.

Trên đường Yersin bạn sẽ có cơ hội chiêm ngưỡng 2 công trình kiến trúc Pháp cổ và đẹp nhất Đà Lạt. Trường Cao đẳng Sư phạm Đà lạt và Nha Địa dư (nay là Xí nghiệp in Cục bản đồ).

Triển lãm tranh trên đường Yersin Đà Lạt

Triển lãm tranh trên đường Yersin

Công viên Yersin

Tọa lạc bên hồ Xuân Hương công viên Yersin là công trình ra đời với ý nghĩa chào mừng thành phố Đà Lạt 115 năm hình thành và phát triển. Công viên Yersin có diện tích khoảng 11ha được quy hoạch bao gồm 6 khu vực chính: khu hoa viên, vườn ươm, nhà triển lãm, trung tâm thương mại quốc tế, khu vực trồng cây xanh và hồ lắng.

Tại trung tâm công viên bức tượng bác sĩ Alexandre Yersin nặng 25 tấn, cao 2,5m, rộng 2,1m  của nhà điêu khắc Phạm Văn Hạng nổi bật và tạo ấn tượng. Tác phẩm này được tạc từ khối đá hoa cương nặng 36 tấn phía sau có khắc câu châm ngôn "Cho người này niềm vui và người kia sự mát lành". Tượng được đặt tại công viên Yersin vào ngày 15/11/2008. Ngày nay công viên Yersin trở thành địa điểm vui chơi, thư giãn của đông đảo người dân Đà Lạt  và du khách.

Công viên Yersin Đà Lạt

Công viên Yersin

Trường Đại học Yersin

Trường Đại học Yersin được xây dựng trong một khuôn viên đẹp và thơ mộng giữa rừng thông xanh ngát. Trường Đại học Yersin Đà Lạt là những dãy nhà mang nét cổ điển đặc trưng của kiến trúc Pháp, đây là điểm tham quan thú vị, cho những du khách muốn thả hồn mình giữa thiên nhiên và ghi lại những tấm ảnh đẹp

Được thành lập vào năm 2004 trường Đại học Yersin Đà Lạt là sự tôn vinh của những người sáng lập đối với nhà bác học Yersin. Trường là nơi đào tạo và bồi dưỡng nguồn nhân lực trong nhiều lĩnh vực góp phần đáp ứng nhu cầu cho sự phát triển Kinh tế - Xã hội tỉnh Lâm Đồng, Tây Nguyên, Nam Trung Bộ và miền Đông Nam bộ.

Trường Đại học Yersin Đà Lạt

Trường Đại học Yersin. Ảnh: @ng.tieuhanh1510

 

Xuân Nguyễn