Mua sắm ở Pù Luông

Vịt Cổ Lũng

Vịt Cổ Lũng là món đặc sản nổi tiếng nhất của Pù Luông. Khi tới đây du khách đừng quên mua một vài chú vịt sống hoặc vịt quay sẵn về làm quà!

Vịt Cổ Lũng là giống vịt quý hiếm, con giống di truyền có từ lâu đời. Vịt có đặc điểm cổ rụt, chân nhỏ lùn, cổ và đầu thường có lông khoang, lông mướt, con trống có lông đuôi xoăn, cổ ánh cườm biếc, ưa môi trường sạch, rất thích nghi với điều kiện tự nhiên của địa phương, có khả năng kháng bệnh tốt, xương nhỏ, thịt nhiều nạc, thơm ngon..

Vịt Cổ Lũng không ngậy và hôi do cách thức chăn nuôi đặc biệt. Vịt ở đây được thả tự nhiên chứ không nuôi nhốt. Vịt chủ yếu được chăn nuôi ở dòng suối Nũa. Dòng suối chảy xuyên núi từ Mai Châu - Hòa Bình sang Kịt Toong Hoong của Bá Thước, vòng vèo qua các xã Lũng Cao, Lũng Niêm và Cổ Lũng. Nước suối này chảy xuôi liên tục, sạch và có rất nhiều ốc cũng như các loại vi sinh.

Vịt Cổ Lũng thường bơi ngược dòng để đón cá con, bắt ốc nên thịt nhiều nạc lại săn chắc, thơm ngon, thanh khiết. Ngoài ra, vịt chỉ ăn thức ăn khác như lúa, ngô, sắn của dân bản địa làm ra, chứ không ăn thức ăn công nghiệp.

Cách chế biến vịt cũng rất cầu kì. Vịt được chọn chế biến là vịt tơ, thân mỡ màu. Khi thịt, không cắt tiết, mà đập đầu cho vịt chết nhanh rồi làm lông bằng nước nóng. Lông vịt rất dễ nhổ, da khô bóng, mình căng tròn. Trước khi mổ được đem rửa bằng nước muối ấm có pha gừng để làm sạch tối đa. Sau khi mổ sẽ được treo cho khô mới đem quay.

Món vịt quay mang hương vị riêng hấp dẫn là nhờ bà con sau khi mổ moi ruột đã nhồi đầy bụng vịt lá và quả mắc mật tươi và các gia vị muối, đường, ngũ vị hương rồi khâu kỹ lại đem nướng trên lửa than hoa đỏ rực.

Con vịt được xiên dọc thân bởi thanh trúc, xoay tròn đều trên than hồng. Hương vị lá mắc mật ngấm đều vào từng thớ thịt, từ trong ra ngoài, dậy hương, nức mũi. Thịt vịt chín da nâu đỏ, mỡ chảy ra, thịt ngọt lịm, hương thịt vịt và lá mắc mật cùng quyện vào nhau. Chắc chắn, bạn sẽ không kiềm lòng được mà muốn ăn ngay và luôn. Dù thịt vịt quay có ngon đến mấy, cũng không thể thiếu thứ muối chấm được nêm từ gan vịt nghiền nhỏ, cùng muối và hạt mắc khén đã được giã nhỏ. Khi ăn, kèm theo một vài loại rau rừng, gia vị thì miễn chê.

Ngoài món vịt quay bạn có thể chế biến nhiều món khác từ vịt Cổ Lũng như vịt luộc, vịt nấu măng, vịt rang muối, vịt chiên cay, vịt om sấu, vịt xào dứa…

Vịt Cổ Lũng món ăn đặc sản nổi tiếng nhất ở Pù Luông

Rượu cần

Có thể nói rượu cần là thức uống nổi tiếng của rất nhiều đồng bào dân tộc trên cả nước. Khi du khách tới với Pù Luông cũng thế, người Thái ở đây có món rượu cần cay nồng, cực ngon mà hiếm có. Rượu cần được làm từ men sắn và nước suối nên cho thực khách một cảm nhận rất riêng, không lẫn với bất cứ loại rượu nào khác.

Thường khi tới các bản làng Pù Luông, rượu cần thường được mang ra thiết đãi thực khách trong bữa ăn. Tại đây, tùy vào cảm nhận của mỗi người, bạn có thể chọn hỏi mua rượu về làm quà cho người thân. Hoặc du khách có thể đợi đến khi đi chợ phố Đoàn rồi mua rượu cần ở đây.

Mua một bình rượu cần về làm quà

Cơm lam

Nhắc đến bữa cơm ở Pù Luông, thì không thể không nhắc đến cơm lam. Cơm lam nơi đây có vị ngon đặc biệt bởi dùng loại gạo nương có hạt to, mẩy, trắng và có mùi thơm để nấu. Ống giang được chọn là loại không được non quá hay già quá, dùng nấu cơm ngay khi mới chặt về. Bởi vậy cơm mới thơm, ngọt, quyện mùi tre nứa. Gạo nếp cũng phải là thóc mới giã. Ở bản người Thái, người Mường ở Pù Luông, lúa chín sau khi gặt được bó thành cụm gùi về phơi khô, xếp trên gác mái, khi cần dùng mới bỏ vào máng gỗ để chà lấy hạt đem giã.

Dân bản dùng lá chuối cuộn thành ống, nhét vào ống giang rồi cho gạo vào, bịt kín đầu ống giang hở bằng lá chuối rồi xếp lên kiềng nướng trên đống than củi nóng rực. Những ống cơm lam được xoay trở liên tục để cơm lam chín đều. Sau khoảng 1 giờ, khi có mùi thơm bay ra, cho thấy cơm đã chín, thì sẽ được lấy xuống.

Ống giang được róc bỏ lớp vỏ cháy bên ngoài, chỉ để lại lớp lá chuối mỏng ôm lấy ống cơm, khi ăn chỉ việc dùng tay bóc nhẹ, xắn từng miếng vừa miệng. Món cơm lam đặc biệt ngon khi ăn cùng với thịt gà, thịt vịt nướng và muối vừng nơi đây, vị ngon ngọt thấm vào thành dạ dày, hương vị khó có thể nào quên được.

Mặc dù ở các bản Thái, Mường nơi đây đều có món cơm lam. Nhưng có lẽ cơm lam được nấu bởi bàn tay và nguyên liệu ở bản Nủa vẫn là ngon hơn hết. Du khách trên đường từ khu Cao Sơn sang bản Kho Mường, có thể ghé qua bản Nủa để mua những ống cơm lam nơi đây để làm quà.

Cơm lam

Thổ cẩm

Mặc dù thổ cẩm ở Pù Luông không thực sự nổi tiếng như thổ cẩm ở các vùng bản, làng nghề nổi tiếng, nhưng đồ thổ cẩm ở đây cũng mang những nét đẹp riêng của nó. Dưới đôi bàn tay khéo léo của những người phụ nữ Thái, Mường, những chiếc váy áo thổ cẩm đầy màu sắc rất hút mắt. Những mảnh vải thổ cẩm, hay túi, mũ thổ cẩm cũng có rất nhiều kiểu đa dạng cho du khách tha hồ lựa chọn.

Du khách có thể mua đồ thổ cẩm ở khá nhiều bản làng tại Pù Luông, đặc biệt là các bản có tiềm năng du lịch lớn như bản Hiêu, bản Báng, bản Đôn, bản Kho Mường. Ngoài ra, để có thể thoải mái lựa chọn những món đồ thổ cẩm, bạn có thể đi chợ phố Đoàn, nơi mà các chị, các mẹ mang sản phẩm của mình đến để bày bán mỗi sáng thứ 5 và chủ nhật hàng tuần.

Măng đắng

Một trong những đặc sản nữa của núi rừng Pù Luông là măng đắng. Mỗi độ mưa phùn mùa xuân bắt đầu rơi, người Thái ở Pù Luông chỉ cần vào rừng một lúc là mang về cả bồ măng. Thứ măng này có vị đắng bùi, đưa vào miệng còn nhăn mặt nhưng chỉ cần nhai một lúc sẽ cảm nhận được vị ngọt bùi của măng.

Măng đắng ăn ngon nhất là luộc rồi chấm với muối trộn hạt mắc khẻn của người dân bản, như vậy sẽ cảm nhận được hết hương vị của núi rừng. Nếu không có mắc khẻn thì có thể thay thế bằng mắm tôm hoặc nước mắm pha thêm chút đường, ớt, tỏi, ngon cũng không kém. Món ăn tuy rất mộc mạc, đăng đắng, nhưng ăn lâu lại sẽ nghiện. Mang về miền xuôi làm quà, chắc hẳn người thân cuản bạn cũng sẽ muốn tới đây để một lần được trải nghiệm.

Măng đắng có nhiều và ngon nhất mỗi độ xuân về. Du khách nếu du xuân ở núi rừng Pù Luông thì có thể mua thức quà này về tặng cho người thân.

Đặc sản núi rừng - Măng đắng

Một số sản phẩm khác

Kể đến Pù Luông, du khách không thể nào đếm xuể những mặt hàng tự cung tự cấp nơi đây. Mỗi một sản phẩm do bàn tay con người nơi đây tìm thấy, làm ra đều mang một nét riêng mà không nơi nào có được. Ngoài những thức quà trên, du khách có thể chọn mua thêm những con gà thả núi, thả đồi thịt thơm ngon, săn chắc; những con cua suối, cá suối thịt ngọt, thanh khiết; hay những sản phẩm nông sản sạch bà con tự trồng như: mướp đắng, ngô, gạo nếp nương, su su…

Không chỉ có những sản phẩm thông thường, ở đây còn có cả những loại sản phẩm quý mà không phải vùng nào cũng có như: quả óc chó hay những cây dược liệu (atiso, hà thủ ô, nhân sâm, tam thất… được trồng ở khu Cao Sơn). Du khách khi tới với từng bản làng hay ghé qua chợ phiên, đều có thể hỏi mua những thức quà riêng có ở nơi đó. Giá cả ở đây thì không phải bàn, bởi đôi khi với những người dân bản hiếu khách, họ còn mang tặng những sản phẩm do chính tay họ làm ra cho những du khách từ miền xuôi lên đây.